Sarako Herriko Etxeak zerbitzua osoki euskaraz eskaintzen ahalko die herritarrei. Bai Euskarari elkartearekin egin dute horretarako lanketa, eta herritarrek harrera eta komunikazioa euskaraz ukan dezaketela jakinarazi zuen instituzioak martxoan. Ipar Euskal HerrianZerbitzua Euskaraz ziurtagiria lortu duen lehen herriko etxea da.
Ane Insua Bai Euskarari elkarteko aholkulariak zehaztu du Sarako Herriko Etxearekin «urtero» aritu direla lanean, Zerbitzua Euskaraz ziurtagiria ukan arte. 2003an hasi zuten Bai Euskarari elkartearen ziurtagiria kausitzeko lanketa, eta gaur egun herritarrei zerbitzua euskaraz emateko ahalmena badute. Konkretuki, Sarako Herriko Etxeak lortu du bere zerbitzuetatik kanpora igortzen duen informazio «oro» euskaraz edo ele bitan izatea, Insuaren erranetan.
Insuak kontatu duenez, analisi batekin hasi zuten zerbitzua euskaraz emateko lanketa, eta ondorioak zehaztu ondotik lan ildoak finkatu dituzte. «Herriko etxearen irudia landu dugu: seinaletika, arlo digitala eta herritarrekiko komunikazioa». Justuki, Insuak azpimarratu du herriko etxeak berriki lortu duela Zerbitzua Euskarazziurtagiria, webgunea euskaratu ondotik. «Nirekin eginiko lanketa webguneari begira egin du. Zati batzuk itzuliak zituzten, baina webgune berri bat egin dute Puntueus fundazioarekin, eta, azken urteko lanketaren ondotik, euskaraz dago».
Bai Euskarari elkarteko aholkulariak gehitu du, 2003tik hasirik, urtero azterketa bat egin dela. Emaitzen artean agerian eman du Sarako Herriko Etxeko langileen hizkuntza gaitasuna kontuan hartu dela lan eremua euskalduntzeko. Bertzeak bertze, langileei euskara ikasteko klaseak proposatu dizkiete. Insuak aipatu du «eraginkorra» izan dela, eta azpimarratu du herriko etxeak langileak euskalduntzeko «zinezko indarra» egin duela.
Urruñako euskararen mapa
Urruñan euskararen mapa proiektua sortu dutela esplikatu du Ione Josiek, Urruñako Herriko Etxeko euskara teknikariak. 2023an egin euskara planeko euskararen transmisioaren helburuak gauzatzeko, plantan eman dute lanketa bat Bai Euskarari elkartearekin. «Euskara biziarazteko espazioak garatu nahi ditugu eta eragile pribatuekin lan egin nahi dugu barne sentsibilizazioa abia dezaten».
Horretarako, Josiek zehaztu du Urruñako merkatari eta elkarteen zerrenda egin dutela, eta Bai Euskarari elkartearen ziurtagiriak aurkeztera joan direla. Urruñan euskara «ikusgarriago» eta «biziago» egiteko pausoak emateko prest liratekeen herriko hirurogei eragile identifikatu dituzte. Horren karietara, Josiek kontatu du elkarte edota merkatari batzuk jadanik euskaraz funtzionatzen duten arren, ziurtagiria eskuratzea «baliagarria» zaiela bezeroari erakusteko euskaraz mintza daitekeela. Euskara lan eta zerbitzu hizkuntza ez dutenentzat, berriz, teknikariak aditzera eman du garrantzitsuena «euskara garatzeko engaiamendua» hartzea dela. «Euskara herrian identifikatzea da helburua. Herrian euskara plazara eraman behar dugu. 2022an sortu zen euskara zerbitzua. Dinamika bat sortzen ari gara euskararen inguruan, eta euskararen mapa da horietarik bat».
Herriko etxeko euskara teknikariak adierazi duenez, Sarako eta Urruñako lanketek aldaketa bat ekarri dute, eta azpimarratu du horrek euskararen aldeko «mugimendu bat» sortu duela. Inguruko herriko etxeak proiektuari interesatzen hasi direla erran du.